علماى اخلاق تكبّر را به سه بخش تقسيم كرده اند: 1. تكبّر در برابر خدا؛ 2. تكبّر در برابر پيامبران؛ 3. تكبّر در مقابل خلق خدا. منظور از تكبّر در برابر خداوند كه بدترين نوع تكبّر است و از نهايت جهل و نادانى سرچشمه مى گيرد، اين است كه انسان ضعيف، ادّعاى الوهيّت كند! قسم دوّم تكبّر، تكبّر در برابر انبيا و پيامبران است كه در ميان امّت هاى پيشين بسيار ديده شده است؛ گروهى از مستكبران در اين امّت ها، از اطاعت پيامبران الهى سر باز مى زدند. قسم سوم، تكبّر در برابر بندگان خداست؛ به گونه اى كه شخص خود را بزرگ بشمارد و ديگران را كوچك و خوار و بى مقدار بداند.

خداوند در سوره «احقاف» پيامبر اكرم(ص) را از عجله كردن در مجازات کفار نهی کرده، مي فرمايد: «صبر و حوصله كن، آن گونه كه پيامبران اولواالعزم شكيبايى كردند و براى [عذاب] آنها عجله مكن، هنگامى كه وعده هايى را كه به آنها داده شده است [در مورد عذاب] مى بينند، احساس مى كنند كه گويى ساعتى از يك روز، در دنيا توقف داشتند». با توجه به اين كه عمر دنيا در برابر آخرت، ساعتى زودگذر است، بنابراين عجله مكن تا اتمام حجّت كافى بر آنها شود. نتيجه اينكه همه پيامبران الهى از جمله پيامبر اكرم(ص) در برابر خيره سرى امت هاى لجوج و نادان، صبور بودند و بيشترين مهلت را براى اصلاح به آنها مى دادند.