آیین رحمت - معارف اسلامی و پاسخ به شبهات کلامی

«جهاد» قانون حیات و زندگى است و هر موجود زنده اى، تا زمانى به زندگى خود ادامه مى دهد که مشغول جهاد است و آن روز که جهاد را رها کند، مرگ او آغاز مى شود. جهاد، رمز حیات و ضامن سعادت و سبب پیروزى و موفقیّت و عامل سربلندى و عزت است. در حدیث پرمعنایى از رسول خدا (ص) در اهمیّت جهاد مى خوانیم: «مَنْ تَرَکَ الْجِهادَ أَلْبَسَهُ اللهُ ذُلاّ فى نَفْسِهِ وَ فَقْراً فى مَعیشَتِهِ وَ مَحْقاً فى دینِهِ؛ کسى که جهاد را ترک کند، خداوند لباس ذلّت بر او مى پوشاند و در زندگى مادّى نیز گرفتار فقر و تنگدستى مى شود و دین او بر باد مى رود».

جهاد قانون حیات و زندگى است و هر موجود زنده اى، تا زمانى به زندگى خود ادامه مى دهد که مشغول جهاد است و آن روز که جهاد را رها کند، مرگ او آغاز مى شود.

گیاهان با آفات گوناگونى روبه رو هستند و براى زنده ماندن خود با آنها پیکار مى کنند. ریشه هاى درختان براى به دست آوردن آب و آذوقه، دائماً در اعماق زمین در حرکتند. و هرگاه با موانع سختى مانند یک قطعه سنگ روبه رو شوند، سعى مى کنند که آن را بشکنند و پیش بروند و اگر قدرت شکستن آن را نداشته باشند، آن را دور مى زنند و به راه خود ادامه مى دهند. انواع جانداران براى زنده ماندن با موانع حیات خود پیکار مى کنند. پرندگانى را مى شناسیم که براى مبارزه کردن با محیط، اقدام به مهاجرت هاى طولانى کرده و گاه فاصله قطب شمال تا جنوب را طى مى کنند.

در درون بدن انسان، در مسیر گردش خون او یک صحنه بزرگى از جهاد دیده مى شود. سربازان مدافع تن ـ که «گلبول هاى سفید» نامیده مى شوند ـ در تمام طول عمر انسان مشغول پیکار با دشمنان خارجى یعنى میکروب ها و ویروس هایى هستند که از طریق آب و غذا و هوا و خراش هاى پوست بدن وارد این کشور مى شوند. این سربازان مدافع و سخت کوش، از طریق الهام آفرینش، با انواع جنگ هاى فیزیکى و شیمیایى، آشنا هستند و دشمن را با وسائل مختلف درهم مى کوبند و سلامت انسان را تأمین مى کنند.

اگر به سببى از اسباب این نیروى دفاعى از کار بیفتد، در زمان بسیار کوتاهى انواع بیمارى ها به سراغ انسان مى آید. بیمارى بسیار خطرناک «ایدز» چیزى جز از کار افتادن این نیروى دفاعى نیست. و به همین دلیل مبتلایان به این بیمارى وحشتناک، در زمان کوتاهى، مورد تهاجم بیمارى هاى سخت و سنگینى قرار مى گیرند.

کوتاه سخن این که جهاد، رمز حیات و ضامن سعادت و سبب پیروزى و موفقیّت و عامل سربلندى و عزت است، امّا جهادى که در مسیر حق و عدالت قرا گیرد که غیر از آن تجاوز است و ظلم و جنایت.

به همین دلیل در آیات قرآن مجید و روایات و از جمله در خطبه27 نهج البلاغه، اهمّیتى به جهاد داده شده است که به کم تر چیزى داده شده، به خصوص اگر جهاد را به معناى گسترده و در مورد جهاد با دشمن درون و بیرون تفسیر کنیم که تمام برنامه هاى الهى و دینى را فرا مى گیرد. در حدیث پرمعنایى از رسول خدا (صلى الله علیه وآله وسلم) در اهمیّت جهاد مى خوانیم: «مَنْ تَرَکَ الْجِهادَ أَلْبَسَهُ اللهُ ذُلاّ فى نَفْسِهِ وَ فَقْراً فى مَعیشَتِهِ وَ مَحْقاً فى دینِهِ»؛ (کسى که جهاد را ترک کند، خداوند لباس ذلّت بر او مى پوشاند و در زندگى مادّى نیز گرفتار فقر و تنگدستى مى شود و دین او بر باد مى رود).(1)

از این حدیث به خوبى استفاده مى شود که ترک جهاد، هم زندگى معنوى انسان را به خطر مى افکند و هم زندگى مادّى او را.

در حدیث دیگرى، از امام صادق (علیه السلام) مى خوانیم که این جمله را از پیامبراکرم(صلى الله علیه وآله وسلم) نقل فرمود: «إِغْزُوا تُورِثُوا أَبْنائَکُمْ مَجْداً»؛ (پیکار کنید تا براى فرزندان خود مجد و عظمت به ارث بگذارید).(2)

در کلمات قصار نهج البلاغه، در آنجا که فلسفه احکام را بیان مى فرماید، مى خوانیم: «وَالْجِهادُ عِزّاً لِلاِْسْلامِ»(3)؛ (خداوند، جهاد را سبب عزت و سربلندى اسلام و [مسلمانان] قرار داده است).(4)